Van bronstijd tot pantservoertuig
Wapencatalogus & vergelijker
Catalogus laden...
55 conflicten · 149 unieke items. Een groeiende selectie, niet alle wapens uit alle oorlogen. Kies ook items uit verschillende conflicten; je selectie blijft bij filteren behouden.
Vergelijking (4)
Onbekend betekent niet nul. Een streepje is geen score. Effectief schootsbereik, maximaal bereik en voertuigactieradius zijn afzonderlijke metingen. Geen universele winnaar of verzonnen vuurkrachtscore; varianten, lading en testomstandigheden maken veel cijfers niet direct vergelijkbaar.
Kleurcodering
- ▲Beter dan de tegenhanger
- ▼Slechter dan de tegenhanger
- –Gelijk of niet vergelijkbaar
Per kenmerk, alleen tussen items van dezelfde soort en alleen waar hoger eenduidig beter is. Massa, bemanning en lengte blijven neutraal.
| Kenmerk |  Foto: Unknown · CC BY 4.0 · Wikimedia Commons Composietboog (regionale varianten) |  Foto: Master z0b · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons Vroegmiddeleeuwse speer |  Foto: Klearchos Kapoutsis from Wrocław, Poland · CC BY 2.0 · Wikimedia Commons Stormram |  Foto: Flickr user Gary Todd · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons Trekkracht-trebuchet / mangonel |
|---|---|---|---|---|
| Categorie | Bogen, kruisbogen & werpwapens | Zwaarden, speren & slagwapens | Belegeringswerktuigen | Belegeringswerktuigen |
| Bewijsstatus | Historisch beschreven model/type | Historisch beschreven model/type | Historisch beschreven model/type | Historisch beschreven model/type |
| In gebruik | 1500 v.Chr. – 1700 | 500 – 1100 | 1000 v.Chr. – 1500 | 500 – 1400 |
| Mechanisme / bewapening / materiaal | Handboog | Hout en ijzer | Stormram | Trekkracht |
| Massa / waterverplaatsing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing |
| Bemanning | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing |
| Lengte | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing |
| Kaliber hoofdbewapening | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing |
| Frontpantser (geen equivalente beschermingsscore) | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing |
| Topsnelheid voertuig | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing |
| Effectief wapenbereik | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing |
| Maximaal projectielbereik | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing |
| Actieradius voertuig (geen schootsbereik) | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing |
| Vuursnelheid (contextafhankelijk) | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing |
| Magazijn / laadcapaciteit | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing | Onbekend / niet van toepassing |
| Context | Familie van bogen met hout, hoorn en pees. Geen identieke boog over alle gekoppelde tijdperken. Catalogusselectie; gebruiksperiode op jaarniveau en uitvoering kunnen variëren. Ontbrekende cijfers zijn niet vastgesteld. Geen volledige inventaris van ieder deelnemend leger. | Regionale speertypen; geen uniform legerbreed model. Catalogusselectie; gebruiksperiode op jaarniveau en uitvoering kunnen variëren. Ontbrekende cijfers zijn niet vastgesteld. Geen volledige inventaris van ieder deelnemend leger. | Belegeringswerktuig om poorten en muren mechanisch te treffen. Catalogusselectie; gebruiksperiode op jaarniveau en uitvoering kunnen variëren. Ontbrekende cijfers zijn niet vastgesteld. Geen volledige inventaris van ieder deelnemend leger. | Trebuchet aangedreven door een trekkende bemanning; niet hetzelfde als een contragewichtmodel. Catalogusselectie; gebruiksperiode op jaarniveau en uitvoering kunnen variëren. Ontbrekende cijfers zijn niet vastgesteld. Geen volledige inventaris van ieder deelnemend leger. |
| Bronnen / verdere verificatie | Achtergrond en varianten: Composietboog (regionale varianten) | Achtergrond en varianten: Vroegmiddeleeuwse speer | Achtergrond en varianten: Stormram | Achtergrond en varianten: Trekkracht-trebuchet / mangonel |
149 unieke items gevonden · 4 geselecteerd
Tweede Wereldoorlog – Oostfront
1941 – 1945 · 27 catalogusitems
Duits luchtafweergeschut dat ook als antitankkanon gevreesd werd. Het Legioen Condor zette het al in de Spaanse Burgeroorlog tegen gronddoelen in; een daarvan afgeleid tankkanon bewapende onder meer de Tiger I.
🧪 Prototype1 gebouwd
Ontwerp: Oleg Antonov (1940–1942)
Een lichte T-60-tank met afwerpbare dubbeldekkervleugels en een staart, die als zweefvliegtuig achter een bommenwerper naar partizanen of luchtlandingstroepen moest worden gesleept. Bij de enige vlucht, in september 1942, kon het sleepvliegtuig het gewicht nauwelijks aan; de tank landde wel veilig. Het project werd gestaakt.
Zware Sovjettank met een 122 mm-kanon, bedoeld tegen Tigers en versterkte stellingen; een speerpunt bij de opmars naar Berlijn.
Duits standaard grendelgeweer.
Sovjet-raketwerper op een vrachtwagen die zestien 132 mm-raketten kort na elkaar afvuurde. Duitse soldaten noemden het gehuil van de raketten 'Stalinorgel'.
🔧 Beperkte productie
Ontwerp: Rheinmetall (1943–1944)
Opzetstuk met een gebogen loop voor het StG 44, om vanuit dekking of vanuit een tank om de hoek te vuren. De versie van 30 graden kwam in beperkte productie; die van 90 graden bleef bij proeven. De kogels vielen in de bocht vaak uiteen en een loop ging maar een paar honderd schoten mee.
Zware Sovjettank waarvan het dikke pantser in 1941 de meeste Duitse antitankkanonnen weerstond. Latere versies werden zwaarder en trager; de cijfers verschillen per bouwjaar.
📐 Alleen op papierNooit gebouwd
Ontwerp: Krupp, naar een voorstel van Edward Grote (1942)
Ontwerp voor een 'landkruiser' van duizend ton: 35 meter lang, met een scheepsgeschutstoren van twee 28 cm-kanonnen. Hitler keurde het idee in 1942 goed, maar minister Speer schrapte het begin 1943. Er is nooit een exemplaar gebouwd; bruggen en wegen hadden het gevaarte ook niet kunnen dragen.
Duits pistool met een kenmerkend kniegewrichtmechanisme. De 9×19 mm Parabellum-patroon die ervoor werd ontwikkeld, is nog altijd de meest gebruikte pistoolpatroon ter wereld.
Watergekoelde machinegeweerfamilie; kaliber en affuit verschillen per land.
Het meest gebouwde jachtvliegtuig uit de geschiedenis (34.248 stuks); in 1937 voor het eerst in actie met het Legioen Condor in de Spaanse Burgeroorlog. Cijfers gelden voor de G-6; de topsnelheid is op zeeniveau gemeten.
Duits universeel machinegeweer.
Duits universeel machinegeweer met hoge cyclische vuursnelheid; geen universele gevechtsprestatiescore.
Geïmproviseerde brandbom: een breekbare fles met brandbare vloeistof en een lont. Voor het eerst gebruikt in de Spaanse Burgeroorlog; de Finnen gaven hem in de Winteroorlog van 1939 de spotnaam, naar de Sovjetminister Vjatsjeslav Molotov.
Russisch/Sovjet grendelgeweer met meerdere modellen.
Duits machinepistool, ontworpen door Heinrich Vollmer, met een inklapbare kolf voor bemanningen van voertuigen en parachutisten. De geallieerden noemden het ten onrechte 'Schmeisser'.
Duitse tank met 75 mm-kanon; uitvoeringsafhankelijke prestaties.
Het werkpaard van de Duitse pantserdivisies, opgewaardeerd met een langer 75 mm-kanon.
🧪 Prototype2 gebouwd
Ontwerp: Ferdinand Porsche; bouw door Krupp en Alkett (1942–1944)
De zwaarste tank die ooit is gebouwd: 188 ton. Er kwamen twee prototypes af, waarvan één met geschutstoren. Ze zijn nooit ingezet; het Rode Leger stelde uit de wrakken één exemplaar samen, dat in het museum van Koebinka staat.
Sovjetpistoolmitrailleur; trommel- en staafmagazijnen.
🔧 Beperkte productie2 gebouwd
Ontwerp: Krupp (1934–1941)
Het grootste kanon dat ooit in een oorlog is afgevuurd: kaliber 80 cm, 1350 ton, granaten tot ruim zeven ton. Gebouwd om de Maginotlinie te breken, maar pas in 1942 ingezet bij het beleg van Sebastopol, waar het 48 schoten loste. Voor opbouw en bediening waren duizenden mensen nodig. Er zijn twee stukken voltooid: Gustav en Dora.
Het eerste succesvolle aanvalsgeweer: een middelzware patroon maakte automatisch vuur beheersbaar. Het beïnvloedde naoorlogse wapens zoals de AK-47.
Duits gemotoriseerd geschut zonder draaiende koepel: laag, goedkoper dan een tank en het meest gebouwde volledig rupsaangedreven Duitse pantservoertuig van de oorlog.
Middelzware Sovjettank met hellend pantser; eenvoudig te produceren in enorme aantallen.
Zware Duitse tank met de 8,8 cm KwK 36; zwaar gepantserd maar complex en duur.
Zware Duitse tank van bijna 70 ton met het lange 8,8 cm KwK 43-kanon en tot 185 mm pantser. Krachtig maar mechanisch kwetsbaar; door de geallieerde bombardementen werden er slechts 492 gebouwd.
🔧 Beperkte productie310 gebouwd
Ontwerp: C.G. Haenel en AEG/Leitz (1944)
Actieve infrarood-nachtkijker voor het StG 44: een schijnwerper met infraroodfilter en een beeldomvormer op het wapen, gevoed door een accupakket van ruim dertien kilo op de rug. In de laatste oorlogsmaanden zijn enkele honderden sets geleverd; de dragers heetten 'Nachtjäger'.
Trojaanse Oorlog (legendarische overlevering)
1200 v.Chr. – 1190 v.Chr. · 3 catalogusitems
Archeologisch bekende wapentypologie. De koppeling aan de Trojaanse overlevering bewijst geen inzet in één specifieke oorlog.
Legendarisch; bestaan en specificaties niet bewezen
Houten paard uit de epische traditie; bestaan, afmetingen en militaire prestatie niet bewezen.
Breed archeologisch wapentype, niet een vastgesteld model uit de Trojaanse Oorlog.
Grieks-Perzische Oorlogen
499 v.Chr. – 449 v.Chr. · 4 catalogusitems
Familie van bogen met hout, hoorn en pees. Geen identieke boog over alle gekoppelde tijdperken.
Griekse stootspeer; geen uniforme afmetingen voor alle stadstaten.
Geroeid oorlogsschip met drie roeierniveaus; uitvoering en bemanning verschillen.
Tweesnijdend Grieks kortzwaard.
Veldtochten van Alexander de Grote
334 v.Chr. – 323 v.Chr. · 3 catalogusitems
Familie van bogen met hout, hoorn en pees. Geen identieke boog over alle gekoppelde tijdperken.
Een snijdend zwaardtype met naar voren gebogen kling.
Lange Macedonische falanxpiek.
Tweede Punische Oorlog
218 v.Chr. – 201 v.Chr. · 3 catalogusitems
Slingeraars van de Balearen vochten als huurlingen voor Carthago en Rome. Hannibal had er volgens kroniekschrijvers zo'n tweeduizend in de voorhoede van zijn leger in Italië.
Romeins kortzwaard; modelontwikkeling over meerdere eeuwen.
Romeinse zware werpspeer, met meerdere constructievarianten.
Gallische Oorlogen
58 v.Chr. – 50 v.Chr. · 4 catalogusitems
Romeins kortzwaard; modelontwikkeling over meerdere eeuwen.
Romeinse zware werpspeer, met meerdere constructievarianten.
Torsiegeschut voor projectielen; omvang en bereik verschillen per uitvoering.
Klein Romeins torsiegeschut voor pijlen, door Caesar genoemd bij het beleg van Avaricum. Afmetingen en bereik verschillen per reconstructie.
Late Han & Drie Koninkrijken
184 – 280 · 3 catalogusitems
Kruisboog met mechanische trekker, bekend uit Chinese archeologie en teksten.
Recht tweesnijdend zwaard; catalogus groepeert varianten.
Chinese kruisboog met een magazijn waarmee spannen, laden en schieten in één beweging gingen. Het type bestond al in de periode van de Strijdende Staten, maar draagt de naam van Zhuge Liang uit de Drie Koninkrijken. Kort bereik, hoge vuursnelheid.
Vroege islamitische veroveringen
632 – 750 · 3 catalogusitems
Familie van bogen met hout, hoorn en pees. Geen identieke boog over alle gekoppelde tijdperken.
Byzantijns brandwapen, via sifons vanaf schepen gespoten, onder meer tegen de Arabische belegeringen van Constantinopel. De samenstelling was staatsgeheim en is onbekend.
Regionale speertypen; geen uniform legerbreed model.
Normandische verovering van Engeland
1066 – 1071 · 4 catalogusitems
Lange tweehandige strijdbijl uit de Vikingtijd. Op het Tapijt van Bayeux wordt hij bijna uitsluitend gedragen door de zwaar bewapende Angelsaksische huiscarls bij Hastings (1066).
Middeleeuwse zwaardfamilie met talrijke lokale vormen.
Verzameling van eenvoudige houten bogen, niet één gestandaardiseerd model.
Regionale speertypen; geen uniform legerbreed model.
Eerste Kruistocht
1096 – 1099 · 4 catalogusitems
Familie van bogen met hout, hoorn en pees. Geen identieke boog over alle gekoppelde tijdperken.
Middeleeuwse zwaardfamilie met talrijke lokale vormen.
Kruisboogfamilie met houten, composiet- of stalen boog.
Belegeringswerktuig om poorten en muren mechanisch te treffen.
Mongoolse veroveringen
1206 – 1279 · 4 catalogusitems
Typologische groep, geen ongewijzigd model door zes eeuwen.
Belegeringsgeschut met contragewicht; concrete prestaties hangen af van de constructie.
Composietboog voor bereden en onbereden boogschutters; geen uniforme moderne specificaties.
Trebuchet aangedreven door een trekkende bemanning; niet hetzelfde als een contragewichtmodel.
Honderdjarige Oorlog
1337 – 1453 · 6 catalogusitems
Belegeringsgeschut met contragewicht; concrete prestaties hangen af van de constructie.
Middeleeuwse zwaardfamilie met talrijke lokale vormen.
Lange handboog; effectief bereik is sterk afhankelijk van boog, pijl en doel.
Lang Europees zwaard, vaak met ruimte voor twee handen.
Vroeg zwaar buskruitgeschut, met grote verschillen in kaliber.
Kruisboogfamilie met houten, composiet- of stalen boog.
Ottomaanse verovering van Constantinopel
1453 – 1453 · 3 catalogusitems
Familie van bogen met hout, hoorn en pees. Geen identieke boog over alle gekoppelde tijdperken.
Ottomaanse sabel, met verschillende klingvormen.
Zwaar belegeringsgeschut bij Constantinopel. Niet gelijkgesteld aan de bewaard gebleven Dardanellenbombarde uit 1464.
Ottomaanse expansie: Mohács & Wenen
1526 – 1533 · 4 catalogusitems
Ottomaanse sabel, met verschillende klingvormen.
Lontslotgeweer; vuursnelheid, kaliber en massa variëren per model.
Typologische selectie; geen uniform kaliber of gewicht.
Groot tweehandig zwaard van minstens 1,4 meter, het kenmerkende wapen van de Duitse landsknechten vanaf de tijd van keizer Maximiliaan I.
Grote Turkse Oorlog
1683 – 1699 · 4 catalogusitems
Gegoten belegeringsgeschut; generieke categorie zonder uniforme prestaties.
Typologische groep, geen ongewijzigd model door zes eeuwen.
Ottomaanse sabel, met verschillende klingvormen.
Vuursteenontstekingssysteem; specificaties verschillen per leger en uitvoering.
Sengoku & Japanse eenwording
1467 – 1615 · 4 catalogusitems
Japans zwaard; niet het enige of noodzakelijk voornaamste slagveldwapen.
Lontslotgeweer; vuursnelheid, kaliber en massa variëren per model.
Japanse lontslotvuurwapenfamilie.
Japanse speer, met verschillende lengtes en punten.
Spaanse verovering van het Azteekse Rijk
1519 – 1521 · 3 catalogusitems
Vroeg schoudervuurwapen, geen modern gestandaardiseerd geweer.
Houten slagwapen met ingezette obsidiaanbladen.
Groepeert Spaanse stoot- en snijzwaarden; geen uniforme rapier voor iedere conquistador.
Tachtigjarige Oorlog
1568 – 1648 · 5 catalogusitems
Gegoten belegeringsgeschut; generieke categorie zonder uniforme prestaties.
Stangwapen met bijlblad, steekpunt en haak. Het was in de 14e en vroege 15e eeuw het hoofdwapen van de Zwitserse legers en werd tot halverwege de 17e eeuw nog door infanterie gebruikt; de Zwitserse Garde draagt het nog altijd ceremonieel.
Lange stootspeer voor gesloten infanterieformaties.
Lontslotgeweer; vuursnelheid, kaliber en massa variëren per model.
Groot tweehandig zwaard van minstens 1,4 meter, het kenmerkende wapen van de Duitse landsknechten vanaf de tijd van keizer Maximiliaan I.
Dertigjarige Oorlog
1618 – 1648 · 4 catalogusitems
Gegoten belegeringsgeschut; generieke categorie zonder uniforme prestaties.
Stangwapen met bijlblad, steekpunt en haak. Het was in de 14e en vroege 15e eeuw het hoofdwapen van de Zwitserse legers en werd tot halverwege de 17e eeuw nog door infanterie gebruikt; de Zwitserse Garde draagt het nog altijd ceremonieel.
Lange stootspeer voor gesloten infanterieformaties.
Lontslotgeweer; vuursnelheid, kaliber en massa variëren per model.
Zevenjarige Oorlog
1756 – 1763 · 4 catalogusitems
Britse Land Pattern-musketfamilie; circa .75 inch, uitvoering varieert.
Typologische groep, geen ongewijzigd model door zes eeuwen.
Franse dienstmusketten van verschillende modellen.
Vuursteenontstekingssysteem; specificaties verschillen per leger en uitvoering.
Amerikaanse Onafhankelijkheidsoorlog
1775 – 1783 · 5 catalogusitems
Gegoten belegeringsgeschut; generieke categorie zonder uniforme prestaties.
Britse Land Pattern-musketfamilie; circa .75 inch, uitvoering varieert.
Franse dienstmusketten van verschillende modellen.
Brits linieschip met 104 kanonnen, het vlaggenschip van admiraal Nelson in de Slag bij Trafalgar (1805). Volledig bemand voer het met 850 man; het schip ligt nog altijd in Portsmouth.
Vuursteenontstekingssysteem; specificaties verschillen per leger en uitvoering.
Napoleontische Oorlogen
1803 – 1815 · 8 catalogusitems
Getrokken Brits vuursteengeweer voor onder meer scherpschuttereenheden.
Britse Land Pattern-musketfamilie; circa .75 inch, uitvoering varieert.
Typologische groep, geen ongewijzigd model door zes eeuwen.
Frans vuursteenmusket en gewijzigde uitvoeringen uit de revolutionaire en Napoleontische tijd.
Frans gladloops veldkanon; 12 pond is het historische projectielgewicht, geen metrische massamaat.
Brits linieschip met 104 kanonnen, het vlaggenschip van admiraal Nelson in de Slag bij Trafalgar (1805). Volledig bemand voer het met 850 man; het schip ligt nog altijd in Portsmouth.
Zeiloorlogsschip; geen uniforme bewapening, snelheid of waterverplaatsing.
Marinegeschut uit de zeiltijd; prestaties verschillen per kaliber en lading.
Anglo-Zoeloeoorlog
1879 – 1879 · 3 catalogusitems
Handbediend meerloops wapen; kalibers en uitvoeringen variëren.
Korte Zoeloe-stootspeer.
Brits enkelschots achterlaadgeweer.
Duitse eenwording: Tweede Sleeswijkse Oorlog
1864 – 1864 · 3 catalogusitems
Pruisisch enkelschots achterlaadgeweer.
Groep Krupp-kanonnen; concrete modellen verschillen per veldtocht.
Oostenrijks percussiegeweer; exportvarianten bestaan.
Duitse eenwording: Oostenrijks-Pruisische Oorlog
1866 – 1866 · 3 catalogusitems
Pruisisch enkelschots achterlaadgeweer.
Groep Krupp-kanonnen; concrete modellen verschillen per veldtocht.
Oostenrijks percussiegeweer; exportvarianten bestaan.
Duitse eenwording: Frans-Duitse Oorlog
1870 – 1871 · 4 catalogusitems
Frans enkelschots grendelgeweer met papieren patroon.
Pruisisch enkelschots achterlaadgeweer.
Groep Krupp-kanonnen; concrete modellen verschillen per veldtocht.
Handbediend salvo-/snelvuurwapen met meerdere lopen; geen automatisch machinegeweer.
Amerikaanse Burgeroorlog
1861 – 1865 · 9 catalogusitems
Amerikaans gladloops veldkanon, niet hetzelfde systeem als Gribeauval.
Typologische groep, geen ongewijzigd model door zes eeuwen.
Brits percussiegeweer, ook op grote schaal geïmporteerd in de Amerikaanse Burgeroorlog.
Handbediend meerloops wapen; kalibers en uitvoeringen variëren.
Handaangedreven Zuidelijke onderzeeër. Op 17 februari 1864 liet ze met een sparretorpedo de USS Housatonic zinken – voor het eerst bracht een onderzeeër een oorlogsschip tot zinken – maar ging daarna zelf met de hele bemanning verloren.
Oostenrijks percussiegeweer; exportvarianten bestaan.
Repeteervuurwapen met buismagazijn in de kolf.
Amerikaans getrokken percussiegeweer.
Gepantserd Noordelijk oorlogsschip met een draaibare geschutskoepel. Haar gevecht met de CSS Virginia bij Hampton Roads in maart 1862 was het eerste duel tussen pantserschepen en eindigde onbeslist; eind 1862 zonk ze in een storm.
Russisch-Japanse Oorlog
1904 – 1905 · 4 catalogusitems
Japans grendelgeweer uit de Meijiperiode.
Watergekoelde machinegeweerfamilie; kaliber en affuit verschillen per land.
Japans pre-dreadnoughtslagschip en vlaggenschip bij Tsushima.
Russisch/Sovjet grendelgeweer met meerdere modellen.
Eerste Wereldoorlog
1914 – 1918 · 20 catalogusitems
Licht automatisch geweer van John Browning, in 1918 in Frankrijk ingevoerd; tot in de Koreaoorlog het steunwapen van de Amerikaanse infanteriegroep.
Frans 75 mm-veldkanon met hydropneumatische teruglooprem.
Semiautomatisch pistool van John Browning in .45 ACP; ruim zeventig jaar het standaardpistool van het Amerikaanse leger.
Duitse 42 cm-belegeringshouwitser van Krupp. In augustus 1914 schoten de twee nog experimentele exemplaren de forten van Luik en Namen kapot.
Duitse driedekker, beroemd als toestel van Manfred von Richthofen, de Rode Baron. Zeer wendbaar maar niet snel; er werden slechts 320 gebouwd.
Duits grendelgeweer.
Brits slagschip met uitsluitend zware hoofdbewapening en stoomturbines. Het maakte alle eerdere slagschepen in één klap verouderd en gaf zijn naam aan een scheepstype.
Brits dreadnoughtslagschip en vlootvlaggenschip bij Jutland.
Britse grendelgeweerfamilie; modellen en maten variëren.
Licht machinegeweer met bovenmagazijn.
Duits pistool met een kenmerkend kniegewrichtmechanisme. De 9×19 mm Parabellum-patroon die ervoor werd ontwikkeld, is nog altijd de meest gebruikte pistoolpatroon ter wereld.
Britse tank; mannelijke en vrouwelijke bewapeningsvarianten.
Britse tank ingezet bij onder meer Cambrai.
Watergekoelde machinegeweerfamilie; kaliber en affuit verschillen per land.
Britse fragmentatiehandgranaat; massa en ontsteking verschillen per uitvoering.
Russisch/Sovjet grendelgeweer met meerdere modellen.
Duits langeafstandskanon dat in 1918 Parijs beschoot vanaf ongeveer 120 km. De granaten stegen tot zo'n 40 km hoogte; er vielen 250 doden, maar militair had het wapen weinig effect.
Franse lichte tank en de eerste productietank met zijn bewapening in een volledig draaibare koepel – de indeling van vrijwel alle latere tanks. Na 1918 in veel landen en conflicten gebruikt.
Britse eenzitter-jager uit 1917: lastig te vliegen, maar zeer wendbaar en een van de succesvolste geallieerde jagers van de oorlog. Na 1918 nog ingezet in de Russische Burgeroorlog.
Brits watergekoeld machinegeweer.
Tweede Wereldoorlog – West-Europa
1939 – 1945 · 35 catalogusitems
Duits luchtafweergeschut dat ook als antitankkanon gevreesd werd. Het Legioen Condor zette het al in de Spaanse Burgeroorlog tegen gronddoelen in; een daarvan afgeleid tankkanon bewapende onder meer de Tiger I.
🧪 Prototype36 gebouwd
Ontwerp: Erich Bachem (1944–1945)
Raketonderschepper van hout die verticaal van een toren startte, een salvo raketten op bommenwerpers afvuurde en daarna uiteenviel: piloot en motor kwamen aan parachutes neer. De enige bemande start, op 1 maart 1945, kostte testpiloot Lothar Sieber het leven. Het toestel is nooit ingezet.
Duits slagschip. In mei 1941 bracht het samen met de Prinz Eugen in de Straat Denemarken de Britse slagkruiser HMS Hood tot zinken; drie dagen later werd het na een grote achtervolging zelf tot zinken gebracht.
Viermotorige Amerikaanse bommenwerper met dertien zware mitrailleurs, de ruggengraat van de daglichtbombardementen boven Duitsland. Het motorvermogen is het totaal van vier motoren van 895 kW.
Licht automatisch geweer van John Browning, in 1918 in Frankrijk ingevoerd; tot in de Koreaoorlog het steunwapen van de Amerikaanse infanteriegroep.
Amerikaanse luchtgekoelde machinegeweerfamilie.
Semiautomatisch pistool van John Browning in .45 ACP; ruim zeventig jaar het standaardpistool van het Amerikaanse leger.
Het meest gebouwde Amerikaanse militaire vliegtuig ooit (18.482 stuks). Henry Fords fabriek Willow Run bouwde er duizenden; op het hoogtepunt rolde daar ongeveer elk uur een bommenwerper van de band. Het motorvermogen is het totaal van vier motoren.
🧪 Prototype3 gebouwd
Ontwerp: Reimar en Walter Horten; Gothaer Waggonfabrik (1943–1945)
Vliegende vleugel met straalmotoren, zonder romp of staart. Het tweede prototype vloog in februari 1945 en verongelukte bij de derde vlucht; het onvoltooide derde werd door Amerikaanse troepen buitgemaakt en staat in het Smithsonian. Dat het toestel als 'stealthjager' was bedoeld, is niet aangetoond.
Duits standaard grendelgeweer.
Britse grendelgeweerfamilie; modellen en maten variëren.
Duits pistool met een kenmerkend kniegewrichtmechanisme. De 9×19 mm Parabellum-patroon die ervoor werd ontwikkeld, is nog altijd de meest gebruikte pistoolpatroon ter wereld.
Amerikaans semiautomatisch dienstgeweer.
Amerikaanse middelzware tank; motoren, kanonnen en pantser verschillen sterk per variant.
Het meest gebouwde jachtvliegtuig uit de geschiedenis (34.248 stuks); in 1937 voor het eerst in actie met het Legioen Condor in de Spaanse Burgeroorlog. Cijfers gelden voor de G-6; de topsnelheid is op zeeniveau gemeten.
Het eerste operationele straaljachtvliegtuig ter wereld: veel sneller dan elke propellerjager, maar te laat en in te kleine aantallen inzetbaar. Straalmotoren leveren stuwkracht (2 × 8,8 kN) in plaats van asvermogen; daarom ontbreekt het motorvermogen.
Duits universeel machinegeweer.
Duits universeel machinegeweer met hoge cyclische vuursnelheid; geen universele gevechtsprestatiescore.
Britse fragmentatiehandgranaat; massa en ontsteking verschillen per uitvoering.
Duits machinepistool, ontworpen door Heinrich Vollmer, met een inklapbare kolf voor bemanningen van voertuigen en parachutisten. De geallieerden noemden het ten onrechte 'Schmeisser'.
Amerikaanse jager die dankzij de Britse Merlin-motor en grote brandstoftanks bommenwerpers tot diep boven Duitsland kon begeleiden; ook in de Koreaoorlog ingezet. Het bereik geldt met afwerptanks.
🧪 Prototype
Ontwerp: Directorate of Miscellaneous Weapons Development (1943–1944)
Twee houten wielen van drie meter, aangedreven door cordietraketten op de velgen, met daartussen een trommel springstof: bedoeld om vanaf een landingsvaartuig een bres in de Atlantikwall te slaan. Bij de proeven op het strand van Westward Ho! raakten raketten los en schoot het gevaarte alle kanten op. Het is nooit ingezet.
Duitse tank met 75 mm-kanon; uitvoeringsafhankelijke prestaties.
Het werkpaard van de Duitse pantserdivisies, opgewaardeerd met een langer 75 mm-kanon.
📐 Alleen op papierNooit gebouwd
Ontwerp: Geoffrey Pyke, Combined Operations (1942–1943)
Plan voor een onzinkbaar vliegdekschip van pykrete, een mengsel van ijs en houtpulp dat veel taaier is dan ijs en traag smelt. Het schip moest 610 meter lang worden en midden op de Atlantische Oceaan konvooien luchtdekking geven. In Canada is in 1943 een schaalmodel van duizend ton gebouwd; daarna werd het plan geschrapt omdat langeafstandsvliegtuigen en escortecarriers het overbodig maakten.
Franse lichte tank en de eerste productietank met zijn bewapening in een volledig draaibare koepel – de indeling van vrijwel alle latere tanks. Na 1918 in veel landen en conflicten gebruikt.
Britse pistoolmitrailleur.
Het eerste succesvolle aanvalsgeweer: een middelzware patroon maakte automatisch vuur beheersbaar. Het beïnvloedde naoorlogse wapens zoals de AK-47.
Duits gemotoriseerd geschut zonder draaiende koepel: laag, goedkoper dan een tank en het meest gebouwde volledig rupsaangedreven Duitse pantservoertuig van de oorlog.
Britse eenmotorige jager; cijfers gelden voor de vroege Mk I, latere varianten waren sneller en zwaarder bewapend.
Amerikaanse pistoolmitrailleur; model- en magazijnvarianten.
Zware Duitse tank met de 8,8 cm KwK 36; zwaar gepantserd maar complex en duur.
Zware Duitse tank van bijna 70 ton met het lange 8,8 cm KwK 43-kanon en tot 185 mm pantser. Krachtig maar mechanisch kwetsbaar; door de geallieerde bombardementen werden er slechts 492 gebouwd.
🔧 Beperkte productie
Ontwerp: August Coenders, Röchling Stahlwerke (1943–1944)
Meerkamerkanon: zijkamers met extra ladingen gaven de granaat onderweg in de loop steeds meer snelheid. De batterij bij Mimoyecques moest Londen over 165 km bestoken, maar werd in juli 1944 door Tallboy-bommen vernield voordat ze kon vuren. Twee kortere stukken beschoten rond de jaarwisseling van 1944–1945 de stad Luxemburg.
Brits watergekoeld machinegeweer.
Tweede Wereldoorlog – Stille Oceaan
1941 – 1945 · 18 catalogusitems
Japans grendelgeweer.
🧪 Prototype
Ontwerp: Bob Semple, Public Works Department (1940–1941)
Nieuw-Zeelandse noodtank uit de tijd dat een Japanse invasie werd gevreesd en er geen echte tanks te krijgen waren: een Caterpillar-rupstrekker met een opbouw van golfplaat op staal en een reeks Bren-mitrailleurs. Het gevaarte was traag en topzwaar en werd het mikpunt van spot. Er zijn er enkele gebouwd; geen ervan is ingezet.
Viermotorige Amerikaanse bommenwerper met dertien zware mitrailleurs, de ruggengraat van de daglichtbombardementen boven Duitsland. Het motorvermogen is het totaal van vier motoren van 895 kW.
Licht automatisch geweer van John Browning, in 1918 in Frankrijk ingevoerd; tot in de Koreaoorlog het steunwapen van de Amerikaanse infanteriegroep.
Amerikaanse luchtgekoelde machinegeweerfamilie.
Semiautomatisch pistool van John Browning in .45 ACP; ruim zeventig jaar het standaardpistool van het Amerikaanse leger.
Het meest gebouwde Amerikaanse militaire vliegtuig ooit (18.482 stuks). Henry Fords fabriek Willow Run bouwde er duizenden; op het hoogtepunt rolde daar ongeveer elk uur een bommenwerper van de band. Het motorvermogen is het totaal van vier motoren.
🔧 Beperkte productie9300 gebouwd
Ontwerp: Technisch onderzoeksinstituut van het Japanse leger (1942–1944)
Waterstofballonnen van papier die op de straalstroom in enkele dagen de Stille Oceaan overstaken, met brand- en brisantbommen aan boord: het eerste intercontinentale wapen. Japan liet er ruim negenduizend op; enkele honderden zijn in Noord-Amerika teruggevonden. In mei 1945 doodde er één zes mensen in Oregon, de enige doden door vijandelijk optreden op het Amerikaanse vasteland in de oorlog.
Britse grendelgeweerfamilie; modellen en maten variëren.
Amerikaans semiautomatisch dienstgeweer.
Amerikaanse middelzware tank; motoren, kanonnen en pantser verschillen sterk per variant.
Japanse marinejager; cijfers verschillen per A6M-uitvoering.
Amerikaanse jager die dankzij de Britse Merlin-motor en grote brandstoftanks bommenwerpers tot diep boven Duitsland kon begeleiden; ook in de Koreaoorlog ingezet. Het bereik geldt met afwerptanks.
Amerikaanse pistoolmitrailleur; model- en magazijnvarianten.
Amerikaans vliegdekschip uit de Yorktown-klasse.
Amerikaans slagschip van de Iowa-klasse; op het dek tekende Japan in 1945 de capitulatie. Gemoderniseerd met kruisraketten ingezet in de Golfoorlog.
🧪 Prototype
Ontwerp: Lytle S. Adams; US Army Air Forces en Navy (1942–1944)
Bomhuls met ruim duizend Mexicaanse buldogvleermuizen, elk met een kleine brandbom met tijdontsteker. Boven Japan losgelaten zouden de dieren onder de dakranden van houten huizen kruipen. Bij een proef ontsnapten bewapende vleermuizen en brandde een deel van een vliegveld in New Mexico af. Na een uitgave van ongeveer twee miljoen dollar werd het project in 1944 stopgezet.
Japans slagschip met de zwaarste kanonnen ooit op een schip geplaatst; gezonken tijdens Operatie Ten-Go.
Koreaanse Oorlog
1950 – 1953 · 11 catalogusitems
Licht automatisch geweer van John Browning, in 1918 in Frankrijk ingevoerd; tot in de Koreaoorlog het steunwapen van de Amerikaanse infanteriegroep.
Amerikaanse luchtgekoelde machinegeweerfamilie.
Semiautomatisch pistool van John Browning in .45 ACP; ruim zeventig jaar het standaardpistool van het Amerikaanse leger.
Britse grendelgeweerfamilie; modellen en maten variëren.
Amerikaans semiautomatisch dienstgeweer.
Amerikaanse middelzware tank; motoren, kanonnen en pantser verschillen sterk per variant.
Russisch/Sovjet grendelgeweer met meerdere modellen.
Amerikaanse jager die dankzij de Britse Merlin-motor en grote brandstoftanks bommenwerpers tot diep boven Duitsland kon begeleiden; ook in de Koreaoorlog ingezet. Het bereik geldt met afwerptanks.
Sovjetpistoolmitrailleur; trommel- en staafmagazijnen.
Amerikaans slagschip van de Iowa-klasse; op het dek tekende Japan in 1945 de capitulatie. Gemoderniseerd met kruisraketten ingezet in de Golfoorlog.
Brits watergekoeld machinegeweer.
Vietnamoorlog
1955 – 1975 · 8 catalogusitems
Aanvalsgeweerfamilie; een AKM is niet identiek aan een vroege AK-47.
Transport- en ondersteuningshelikopter; bewapening en motor verschillen per uitvoering.
Amerikaanse luchtgekoelde machinegeweerfamilie.
Semiautomatisch pistool van John Browning in .45 ACP; ruim zeventig jaar het standaardpistool van het Amerikaanse leger.
Amerikaanse 5,56 mm-geweerfamilie; uitvoering verschilt per oorlog.
Amerikaans universeel machinegeweer.
Draagbare granaatwerper; bereik en werking hangen van munitie af.
Sovjettankfamilie met veel export- en licentievarianten.
Golfoorlog
1990 – 1991 · 10 catalogusitems
Aanvalsgeweerfamilie; een AKM is niet identiek aan een vroege AK-47.
Britse gevechtstank met Chobham-pantser en getrokken 120 mm-kanon. Pantserwaarden zijn niet openbaar.
Amerikaanse 5,56 mm-geweerfamilie; uitvoering verschilt per oorlog.
Amerikaanse tank met 120 mm-kanon. Exacte samengestelde pantserwaarden worden niet als bekend verondersteld.
Infanteriegevechtsvoertuig, geen gevechtstank.
Amerikaans universeel machinegeweer.
Draagbare granaatwerper; bereik en werking hangen van munitie af.
Sovjettankfamilie met veel export- en licentievarianten.
Sovjettankfamilie; exportuitvoering niet gelijk aan alle Sovjetmodellen.
Amerikaans slagschip van de Iowa-klasse; op het dek tekende Japan in 1945 de capitulatie. Gemoderniseerd met kruisraketten ingezet in de Golfoorlog.
Eerste Punische Oorlog
264 v.Chr. – 241 v.Chr. · 1 catalogusitems
Slingeraars van de Balearen vochten als huurlingen voor Carthago en Rome. Hannibal had er volgens kroniekschrijvers zo'n tweeduizend in de voorhoede van zijn leger in Italië.
Imjin-oorlog: Japanse invasies van Korea
1592 – 1598 · 1 catalogusitems
Overdekt Koreaans oorlogsschip dat admiraal Yi Sun-sin tegen de Japanse invasies inzette; het dak was met ijzeren pinnen tegen enteren beschermd. Of het dek ook met ijzeren platen was bekleed, is onder historici omstreden.
Russische Burgeroorlog
1917 – 1922 · 2 catalogusitems
Franse lichte tank en de eerste productietank met zijn bewapening in een volledig draaibare koepel – de indeling van vrijwel alle latere tanks. Na 1918 in veel landen en conflicten gebruikt.
Britse eenzitter-jager uit 1917: lastig te vliegen, maar zeer wendbaar en een van de succesvolste geallieerde jagers van de oorlog. Na 1918 nog ingezet in de Russische Burgeroorlog.
Spaanse Burgeroorlog
1936 – 1939 · 6 catalogusitems
Duits luchtafweergeschut dat ook als antitankkanon gevreesd werd. Het Legioen Condor zette het al in de Spaanse Burgeroorlog tegen gronddoelen in; een daarvan afgeleid tankkanon bewapende onder meer de Tiger I.
Watergekoelde machinegeweerfamilie; kaliber en affuit verschillen per land.
Het meest gebouwde jachtvliegtuig uit de geschiedenis (34.248 stuks); in 1937 voor het eerst in actie met het Legioen Condor in de Spaanse Burgeroorlog. Cijfers gelden voor de G-6; de topsnelheid is op zeeniveau gemeten.
Geïmproviseerde brandbom: een breekbare fles met brandbare vloeistof en een lont. Voor het eerst gebruikt in de Spaanse Burgeroorlog; de Finnen gaven hem in de Winteroorlog van 1939 de spotnaam, naar de Sovjetminister Vjatsjeslav Molotov.
Russisch/Sovjet grendelgeweer met meerdere modellen.
Franse lichte tank en de eerste productietank met zijn bewapening in een volledig draaibare koepel – de indeling van vrijwel alle latere tanks. Na 1918 in veel landen en conflicten gebruikt.
Invasie van Polen (1939)
1939 – 1939 · 6 catalogusitems
Duits luchtafweergeschut dat ook als antitankkanon gevreesd werd. Het Legioen Condor zette het al in de Spaanse Burgeroorlog tegen gronddoelen in; een daarvan afgeleid tankkanon bewapende onder meer de Tiger I.
Duits pistool met een kenmerkend kniegewrichtmechanisme. De 9×19 mm Parabellum-patroon die ervoor werd ontwikkeld, is nog altijd de meest gebruikte pistoolpatroon ter wereld.
Watergekoelde machinegeweerfamilie; kaliber en affuit verschillen per land.
Het meest gebouwde jachtvliegtuig uit de geschiedenis (34.248 stuks); in 1937 voor het eerst in actie met het Legioen Condor in de Spaanse Burgeroorlog. Cijfers gelden voor de G-6; de topsnelheid is op zeeniveau gemeten.
Russisch/Sovjet grendelgeweer met meerdere modellen.
Franse lichte tank en de eerste productietank met zijn bewapening in een volledig draaibare koepel – de indeling van vrijwel alle latere tanks. Na 1918 in veel landen en conflicten gebruikt.
Winteroorlog (Fins-Russische Oorlog)
1939 – 1940 · 4 catalogusitems
Zware Sovjettank waarvan het dikke pantser in 1941 de meeste Duitse antitankkanonnen weerstond. Latere versies werden zwaarder en trager; de cijfers verschillen per bouwjaar.
Watergekoelde machinegeweerfamilie; kaliber en affuit verschillen per land.
Geïmproviseerde brandbom: een breekbare fles met brandbare vloeistof en een lont. Voor het eerst gebruikt in de Spaanse Burgeroorlog; de Finnen gaven hem in de Winteroorlog van 1939 de spotnaam, naar de Sovjetminister Vjatsjeslav Molotov.
Russisch/Sovjet grendelgeweer met meerdere modellen.